Ana Sayfa Dergiden Ay’da Filizlenen Umut

Ay’da Filizlenen Umut

Amerika ve Sovyetler Birliği, bir çok kez ay yüzeyine insansız hava araçları gönderdi, hatta Amerika Apollo 11 görevi ile ay yüzeyine ayak basmayı başardı. Ay’a ayak basan ilk insan olarak Neil Armstrongun ‘’Bir insan için küçük, insanlık için büyük bir adım’’ sözleri tarihe geçerken, 2013’te ay yüzeyine araç indirenler arasına Çin’de katıldı. Chang’e-3 (ay tanrıçası) adlı insansız uzay aracını başarılı bir şekilde ay yüzeyine indirmeyi başaran Çin, 2013 sonrası için ben de uzay araştırmaları yarışındayım demişti, ki bugünlerde yaşanan gelişmelerle bu konuda ne kadar ciddi olduklarını görmüş olduk.

Chang’e-3’ten sonra Chang’e-4 insansız aracı ile bu sefer kimsenin başaramadığını başaran Çin Ay’ın karanlık yüzeyine 3 Ocak 2019 tarihinde başarılı bir iniş gerçekleştirdi.

Burada ayrı bir parantez açmanın doğru olacağını düşünüyorum. Toplumda kavramların yanlış anlaşılması ile ilgili oluşan yanlış algıdan biri de Ay’ın karanlık yüzü meselesi. Dünya’dan Ay’ın sürekli aynı yüzünü görürüz. Çünkü Ay, Dünya etrafında her bir dönüşü sırasında kendi etrafında da bir kez döner. Buna kütle çekim kilidi denir. Ay’ın kendi ekseni etrafındaki dönüş süresi neredeyse Dünya etrafında dönüş süresi ile aynıdır. Bu yüzden biz Dünya’dan Ay’ın sürekli aynı yüzünü görürüz. Bu durum bizim görmediğimiz tarafın hiç ışık almadığı gibi yorumlara sebep olsa da Ay’ın bizim görmediğimiz yüzü de dönem dönem güneş ışığı almaktadır. Sadece biz bunu göremediğimiz için karanlık yüzeyi olarak adlandırırız.

Kaldığımız yerden devam edersek, Çin’in gerçekleştirdiği bu iniş, Ay’ın karanlık yüzeyine yapılan ilk başarılı iniş olması yanında insanlık tarihi için çok daha önemli bir başarıya imza attı. Chang’e-4 beraberinde 18 santimetre uzunluğundaki yalıtılmış ortam içerisinde Dünya’dan toprak, pamuk, patates ve arabidopsis bitkisi tohumunu, maya ve meyve sineği yumurtaları olmak üzere beş organizmayı Ay yüzeyine götürdü. Ve bu organizmalardan pamuk tohumu yalıtılmış ortam içerisinde Ay yüzeyindeki araçta çimlenmeyi başardı. Bu gelişme, pamuk tohumu için küçük bir adım olsa da insanlık için büyük bir adım olarak tarihteki yerini aldı. Dünya yer çekim kuvvetinden (9,8 m/sn2) daha düşük yer çekimine sahip Ay yüzeyinde ( 1,62 m/sn2) bir tohumun çimlenebileceğini görmek bile uzay araştırmaları için ileriye dönük bir umut oldu. Her ne kadar yeşeren pamuk tohumu, Chang’e-4 uzay aracının iniş yapmış olduğu bölgenin gece dönemine girmesiyle beraber termometrenin -170 dereceyi göstermesiyle ölse de, Ay’da yeşeren pamuk tohumu uzay araştırmaları için yeni bir adım oldu. Öteki yandan projeyi yöneten Chongqing Üniversitesi’nden Prof. Xie Gengxin, in yaptığı açıklamada böyle bir sonuçu öngördüklerini bildirmesi henüz bu tür büyük ısı geçişlerine hazır olmadığımızı bir kez daha hatırlatmış oldu.

İnsalı uzay araştırmalarının önündeki en büyük engellerden biri mürettebatın görev süresince beslenme için yetecek besin stoklarının kısıtlı olmasıydı. Apollo 11 mürettebatı ay yüzeyinde sadece 21 saat geçirebilmiştir ama Çin’in kısa bir süre için dahi olsa Ay’da filizlendirdiği pamuk tohumu sayesinde, mürettebatların ihtiyacı olan gıda malzemesini belkide kendileri bundan sonra gittikleri ortamda yetiştirebilecek. Bu sayede Dünya’dan kalkacak olan roketler daha az yükle kalkacak ve yapılacak araştırmalar bir kısıtlamadan daha kurtulmuş olacak. Kim bilir bu çalışma sayesinde bir gün ‘’Marslı’’  filminde olduğu gibi insanoğlu Mars yüzeyinde kendi gıda maddelerini yetiştirebilecek ve daha uzun süreler Mars yüzeyinde kalabilecekler.

Bu arada 2018’in son günlerinde Resmi Gazete’de yayınlanan bildiride Türkiye Uzay Ajansı’nın resmi olarak kurulduğunu öğrenmiş olduk. Umarız bu ajans bir seçim vaadi ya da göstermelik bir kurum olmanın ötesine geçip uzay araştırmaları ve uzay araştırmalarına katkı sağlayacak teknolojiler üretmek konusunda işler hale gelir.

Son olarak, Ay yüzeyinde yeşermiş tohumların, bölgenin -170 derecelik bir döngüye girmesinden dolayı oluşan soğuk koşullardan kuruduğunu bildiren yetkililer meyve sineği yumurtaları hakkında hiçbir bilgi vermediler. Bakarsınız meyve sinekleri yeni umudumuz olur, ne dersiniz?

 

 

 

Önceki İçerikDarbeciler Okulu
Sonraki İçerikPrometheus Cehennemde

Must Read

Sürdürülebilir Türkiye!

Türkiye Cumhuriyeti, Paris Anlaşması’nı TBMM’de kabul etmesinden sonra ve son yıllarda sık sık karşılaştığımız sürdürülebilirliği artık hayatımızın her noktasında göreceğiz. Paris Anlaşması’nı,...

5. Yılında 15 Temmuz 2016 Darbe Girişiminin Dış Politika Yansımaları

Bundan yaklaşık 5 yıl önce darbe girişimine şahit olmuştuk. Karşılaşılan durumlar ve süreç içerisinde ortaya çıkan tüm değişkenlere bakıldığında aslında hâlâ net...

RÖPORTAJ: ÇİMEN GÜNAY ERKOL’LA YARALI ERKEKLİKLER VE ERKEKLİK ÇALIŞMALARI ÜZERİNE

Çok basit bir soruyla giriş yapacağım ama alanı henüz tam tanımayan öğrenciler için oldukça yararlı bir soru bu. Türkiye özelinde konuşmak gerekirse...

POLİTİKLEŞEN BEDENLER: KEMALİZM BAĞLAMINDA LGBTİ+LAR

Büşra İşguzar & Burak Gümüş Günümüzde LGBTİ+’ların sağ politik zeminde günahkâr olarak damgalandığı ve kriminalize edilerek ötekileştirildiği bu dönemde...

KAPİTALİZM KRİZİNİN ORTASINDA KENDİ KRİZİNİ YAŞAYAN KEMALİZM

YİRMİ BİRİNCİ YÜZYILDA KEMALİZM ÜZERİNE BAZI DÜŞÜNCELER-11 KAPİTALİZM KRİZİNİN ORTASINDA KENDİ KRİZİNİ YAŞAYAN KEMALİZM “Sermaye belki...