Ana Sayfa Anlık Dergisi KİTAP İNCELEMESİ:EDEBİYATIMIZIN USTALARININ GÖZÜNDEN ATATÜRK VE DEVRİMİN YÖNÜ, TAYLAN ÖZBAY

KİTAP İNCELEMESİ:EDEBİYATIMIZIN USTALARININ GÖZÜNDEN ATATÜRK VE DEVRİMİN YÖNÜ, TAYLAN ÖZBAY

            Günümüzün önemli aydın, yayıncı ve yazarlarından Taylan Özbay’ın “Edebiyatımızın Ustalarının Gözünden Atatürk ve Devrimin Yönü” kitabı geçtiğimiz Şubat ayında Telgrafhane Yayınları’ndan çıktı.

Özel olarak seçilmiş 10 ismin,; Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Aziz Nesin, Sait Faik Abasıyanık, Orhan Veli, Oktay Akbal, Halikarnas Balıkçısı, Rıfat Ilgaz, Melih Cevdet Anday, Orhan Kemal ve Ceyhun Atuf Kansu’nun İstiklal Savaşı, Türk Devrimi, Atatürk ve toplumsal düzene dair hatıra, anekdot ve alıntılarıyla desteklediği kitabında, Özbay aslında bir dönemi incelemiyor, bir yön saptamaya çalışıyor.

            Uzun süren, büyük bir emeğin ürünü olduğu içeriğindeki çeşitlilik ve zenginlikten belli olan bu kitap ile Özbay, dün ile bugün ve gelecek arasındaki bağlantıyı kurmamıza önemli bir katkı koyuyor. Hafıza tazelememizi sağlıyor.

            Bunu yaparken de, bugün pek çoklarının yaptığı gibi, alışılageldik şekilde, 1919-1938 devrimler dönemini değil, özellikle hemen sonrasında Türk edebiyatının burçlarında parlamış isimlerin bakışlarını çevirdikleri istikameti irdeliyor, böylece unutulmaya yüz tutanları hatırlatıyor, Atatürk’ten bir adım sonrasını sezmeye çalışıyor. Bize, Türk devriminin yönü tartışmasına dair çok büyük tanıklar gösteriyor.

            Bugün, özellikle 90’lı, 2000’li yıllarda doğan nesil için, sadece şiirde Garip akımının öncüleri olarak bilinen Orhan Veli ve Melih Cevdet’in, sadece Türk öykücülüğündeki rolüne vurgu yapılan Orhan Kemal’in, non-teist kimliği ile ön plana çıkarılan Aziz Nesin’in, Hababam Sınıfı’ndan ibaret sanılan Rıfat Ilgaz’ın ve benzer kaderi paylaşan diğerlerinin toplum hayatına dair de ne denli şuurlu birer dava insanı olduklarının altını bir kez daha çiziyor.

            Bu yönüyle aslında, Özbay’ın kitabı Türk edebiyatının toplumsal düşünce boyutunu merak edenler için de bir rehber niteliği taşıyor.

            Zira bugün Orhan Veli’nin “İrticayı nerede görürsek, yenmeye çalışacağız.” diye cesurca haykırdığını bizlere hatırlatan kaynak pek azdır. Onun için hep, suya sabuna dokunmayan şair profili çizilmektedir.

Oysa, Özbay’ın kitabında görüyoruz ki; tarih içerisinde toplumun ilerici kesimleriyle her biri farklı biçimlerde etkileşim kurmuş, bu isimlerin tamamının ortak noktaları şunlardır: derin bir yurt sevgisi ve millete duyulan yüksek muhabbet, Atatürk’ün, İstiklal Savaşı’nın ve Türk Devrimi’nin Türk toplumunun ileri atılma macerasındaki önemli rolünü kavramış olmak, bu devrimlerin halkçı ve toplumcu bir çizgide daha da ileriye taşınması gerektiğine olan inançları ve bu yönde yılmadan çalışmaları. Zira, kitaptan alıntılayacak olursak, Melih Cevdet’in ifadesi ile “Devrim, bir varış noktası değil, yol açıcı ilk adımdır.”

            Yine Özbay, tamamı sol tandansta yer alan bu isimler aracılığıyla, bugünün solcularına ve Atatürkçülerine de anlamlı bir mesaj iletmektedir. Bu noktada, Ceyhun Atuf Kansu’dan kitapta yer alan iki alıntı yaparak, bu mesaj konusunda bir fikir oluşturmaya çalışalım. 

İlki bugünün solcularınadır:

“Cumhuriyet devrimi ya da Atatürk devrimi yadsındı mı, her yeni ilerici deney, kendi köprü ayaklarını yıkmış olur.”

            İkincisi ise günümüzün Atatürkçülerine:

“Halk yönetimi hangi halka dayanıyor? Yoksul halka mı? Yoksa sınıfsızlığın gölgesinde boy atmış çıkarlar oligarşisine mi? Halkçılık ilkesi, yoksul halkın ilkesidir.”

            Velhasıl, Taylan Özbay tutkuyla üzerine alındığı misyonuna uygun şekilde aydınlık vazifesini yerine getirmeye devam ediyor. Ve bize göre, ülkedeki her ilericinin kütüphanesinde bulunması gereken, bir rehber değerinde “Edebiyatımızın Ustalarının Gözünden Atatürk ve Devrimin Yönü”.

            Öyleyse biz de incelememizi, Taylan Özbay’ın cümleleri ile sonlandıralım:

“Bir güzel yol vardı, yürüyorduk, yarım kaldı; o yola yeniden dönülsün isteriz…”

Muharrem Anıl

Must Read

Sürdürülebilir Türkiye!

Türkiye Cumhuriyeti, Paris Anlaşması’nı TBMM’de kabul etmesinden sonra ve son yıllarda sık sık karşılaştığımız sürdürülebilirliği artık hayatımızın her noktasında göreceğiz. Paris Anlaşması’nı,...

5. Yılında 15 Temmuz 2016 Darbe Girişiminin Dış Politika Yansımaları

Bundan yaklaşık 5 yıl önce darbe girişimine şahit olmuştuk. Karşılaşılan durumlar ve süreç içerisinde ortaya çıkan tüm değişkenlere bakıldığında aslında hâlâ net...

RÖPORTAJ: ÇİMEN GÜNAY ERKOL’LA YARALI ERKEKLİKLER VE ERKEKLİK ÇALIŞMALARI ÜZERİNE

Çok basit bir soruyla giriş yapacağım ama alanı henüz tam tanımayan öğrenciler için oldukça yararlı bir soru bu. Türkiye özelinde konuşmak gerekirse...

POLİTİKLEŞEN BEDENLER: KEMALİZM BAĞLAMINDA LGBTİ+LAR

Büşra İşguzar & Burak Gümüş Günümüzde LGBTİ+’ların sağ politik zeminde günahkâr olarak damgalandığı ve kriminalize edilerek ötekileştirildiği bu dönemde...

KAPİTALİZM KRİZİNİN ORTASINDA KENDİ KRİZİNİ YAŞAYAN KEMALİZM

YİRMİ BİRİNCİ YÜZYILDA KEMALİZM ÜZERİNE BAZI DÜŞÜNCELER-11 KAPİTALİZM KRİZİNİN ORTASINDA KENDİ KRİZİNİ YAŞAYAN KEMALİZM “Sermaye belki...